De Belgische fotograaf Dan Zollmann (1964) volgt al jaren met zijn camera het leven van de traditionele chassidische joden in zijn woonstad Antwerpen. Zijn foto's bieden een uniek beeld van de voor buitenstaanders veelal onzichtbare leefwereld van zijn vrome joodse stadsgenoten.

Dan Zollmann, zelf afstammeling van de Roemeens-Hongaarse chassidische rabbijnenfamilie Ehrenfeld, groeide op in Antwerpen in een behoudend joods diamantairsmilieu. Zollmann's werk werd eerder tentoongesteld in Brussel, Antwerpen en Knokke. In 2009 won Zollmann de Gouden Lens (Objectif d'Or) op het 31ste Internationale Fotografie Festival van Knokke-Heist.

In Antwerpen woont één van de grootste gemeenschappen van charedische joden ter wereld. Hiervan vormen chassidische joden het merendeel. Als stadsfotograaf van Antwerpen van 2009 tot 2011 fotografeerde Dan Zollmann met betrokkenheid, respect en een vleugje humor deze gemeenschap in zijn stad. Buiten op straat, waar de in traditionele kleding gehulde joden vaak contrasteren met beelden van de hedendaagse stad. En binnen, in een intieme wereld achter deuren van leerhuizen, woonhuizen en keukens die meestal gesloten blijven voor buitenstaanders. In bijna sprookjesachtige composities legt Zollmann het dagelijkse, religieuze leven van deze joden van Antwerpen vast.

'Joods' Antwerpen is het meest zichtbaar in de wijk naast het Centraal Station, waar bekende straten als de Pelikaanstraat en de Kievitstraat te vinden zijn, met een variëteit aan winkels, koosjere restaurants, bakkerijen en slagerijen. Naast de joodse middenstand zorgen de tientallen synagogen, scholen, liefdadigheidsinstellingen en verenigingen voor een omgeving waarbinnen traditioneel levende joden, als zij dat willen, redelijk afgezonderd en zelfvoorzienend kunnen leven.

In het Prentenkabinet van het JHM wordt van 16 september 2013 tot en met 2 februari 2014 een overzicht van het werk van Dan Zollmann geëxposeerd, waarbij straatbeelden en intieme beelden binnenshuis elkaar afwisselen. Ook wordt aandacht besteed aan de opvallende traditionele kleding van de chassidische gemeenschappen. Daarnaast zullen er diverse filmfragmenten uit de  documentaire 'De Joden van Antwerpen' van filmmaker Dirk Dumon te zien zijn, waarin Antwerpse orthodoxe joden vertellen over hun leefwijze en leefregels.

Gevangenen in Auschwitz, zowel joods als niet-joods, kregen een serienummer getatoeëerd, eerst op hun borst en vervolgens op hun linkerarm. Naar schatting 400.000 nummers werden getatoeëerd in Auschwitz en de sub-kampen; slechts enkele duizenden overlevenden zijn nu nog in leven.

NUMBERED is een explosieve, sterk visuele en emotioneel filmische reis, gedragen door de getuigenissen en portretten van deze overlevenden. De film documenteert de duistere tijd en omgeving waarin de tatoeages werden aangebracht en de betekenis die ze in de jaren na de oorlog kregen. De hoofdpersoon van de film is in feite het nummer zelf. We zien hoe het van 1940 tot vandaag evolueert tot een persoonlijk en collectief symbool. Deze littekens, paradoxaal genoeg unaniem en anoniem, openbaren zich als divers, verhelderend en boordevol leven.

Officiële website: Numbered
Trailer: http://vimeo.com/57539900

Deze filmvertoning is een samenwerking tussen het Joods Cultureel Kwartier en Filmisreal.

Locatie: Bioscoop het Ketelhuis Amsterdam
Wanneer: Zondag 16 juni 2013
Aanvangstijden en reserveren van kaarten:  Website Filmisreal

Op 4 en 5 mei kwamen veel mensen naar de bijeenkomsten van Open Joodse Huizen. In Amsterdam, Borne, Elburg, Den Haag, Groningen en Tilburg stonden de deuren van meer dan 50 huizen open voor in totaal ongeveer 150 bijeenkomsten. Er werden in totaal ongeveer 4500 bezoekers ontvangen.

Het Joods Cultureel Kwartier bedankt alle 200+ vrijwilligers die meewerkten aan dit evenement!

Op deze pagina vindt u een aantal videoreportages van afgelopen weekend.

Open Joodse Huizen in Den Haag  - Omroep West:

Open Joodse Huizen in Groningen - RTV Noord:

Open Joodse Huizen in Elburg - TV Gelderland:

Open Joodse Huizen in Tilburg - Omroep Brabant:

Open Joodse Huizen in Borne - RTV Oost:

De Nederlandse Franz Kafka-Kring www.kafka-krink.nl en het Menasseh ben Israel Instituut voor Joodse Studies presenteren:

prof. Mark H. Gelber - Does Kafka's heritage belong to Israel?

In oktober 2012 is aan een slepende rechtszaak een einde gekomen, met als inzet de vraag of de nalatenschap van Max Brod, dichter, toneelschrijver, muziekcriticus, filosoof en vriend van Franz Kafka, die nog enkele onbekende Kafka-manuscripten zou bevatten, in Duitsland of in Israël moest blijven. Daarbij kreeg de National Library in Jeruzalem het recht de nalatenschap openbaar te maken. De veelbesproken rechtszaak leidde tot een heuse culturele botsing tussen Duitsland en Israël.

Prof. Mark Gelber (Hoogleraar Germanistiek aan de Universiteit van Beer Sheba), zal hier de centrale vraag behandelen of Kafkas nalatenschap in Israël thuishoort. Dr. Niels Bokhove, medeoprichter en voorzitter van de Nederlandse Franz Kafka-Kring, zal vervolgens met Gelber in discussie gaan. Daarna kan ook het publiek zich mengen in de discussie.

De lezing en discussie zijn in het Engels

Plaats: Joods Historisch Museum, Auditorium, Nieuwe Amstelstraat 1, Amsterdam
Datum: zondag 19 mei 2013
Tijd: 14:00 uur
Toegang: 12,00  (reguliere toegang voor Joods Cultureel Kwartier), gratis voor museumjaarkaart houders, donateurs Franz Kafka-kring en MbII (alleen na aanmelding per mail) 9,00
Aanmelden:  Aanmeldingen via het secretariaat van de Franz Kafka-Kring: m.vandorst@inter.nl.net

Op vrijdag 3 mei kunt u tussen 10.00 en 16.00 uur voorwerpen, foto's en brieven, etc. uit de Tweede Wereldoorlog naar ons museum brengen.

'NIET WEGGOOIEN!' is het motto van de gezamenlijke actie van de Nederlandse oorlogs- en verzetsmusea, herinneringscentra en het NIOD Instituut voor Oorlogs- Holocaust- en Genocidestudies. Deze actiedag vindt op vrijdag 3 mei plaats bij de zestien deelnemende instellingen. 'NIET WEGGOOIEN!' vraagt aandacht voor het behoud van historisch materiaal uit de Tweede Wereldoorlog in Nederland en Nederlands-Indië.

Nog altijd duiken bijzondere objecten uit de Tweede Wereldoorlog op. Soms bij een verhuizing, soms bij een sloop van een woning of zomaar bij het opruimen van een zolder. Variërend van een stapeltje brieven tot foto's, documenten of een voorwerp. Deze kunnen een bijzondere kijk geven op een voorbij tijdperk. Musea en instellingen willen voorkomen dat op het eerste gezicht onbelangrijk geachte originelen uit de oorlogsjaren verloren gaan en het publiek bewust maken van het belang dit materiaal als erfgoed van de oorlog te bewaren.

Als u langs komt met uw voorwerp, foto of document, krijgt u op deze dag advies van deskundigen in ons museum, over het behoud van het materiaal. Tevens kunt u uw oorlogsmaterialen overdragen aan het museum.

Op de website www.actienietweggooien.nl kunt u uw schenking online aanmelden bij een museum of instelling naar keuze. Er zijn 18 deelnemende oorlogs- en verzetsinstellingen. Op de website staat het verzamelbeleid per instelling beschreven, zodat schenkers zelf kunnen bepalen waar hun oorlogsmaterialen het beste thuishoren. Ook is er een aanmeldformulier voor een codicil gekoppeld aan de website. Zo kunt u als schenker beslissen waar uw materiële oorlogserfgoed naar toe gaat als u komt te overlijden. Op de website vindt u ook een actueel overzicht van de schenkingen die naar aanleiding van onze actiedag in 2012 zijn binnengebracht.

Provenance Unknown, An Imaginary Family Portrait is een installatie over een onbekende joodse opticien en zijn denkbeeldige familie. Het is een hommage aan een 'gefantaseerde' familie, die een vernietigde joodse generatie vertegenwoordigt.

Het idee voor dit werk ontstond na de vondst van een collectie brillenglazen van een onbekende opticien op een Amsterdamse rommelmarkt. De installatie bestaat uit vijf portretten, een familiestamboom, twee portretten van de opticien en zijn zoon en een kistje met een knipsel uit een Israëlische krant. De abstracte portretten verbeelden de joodse cultuur: Gezag, Wetenschap, Wijsheid, Gratie en Plezier.

Tonie van Marle studeerde af aan de Akademie voor Kunst en Industrie in Enschede en behaalde een Master of Arts in Engelse en Anglo-Ierse letterkunde in Dublin. Haar werk bestaat uit installaties, objecten en tekeningen, met thema's die verwijzen naar archeologie, geschiedenis en natuurhistorie. Met haar in memoriam-projecten, waaronder Provenance Unknown, verplaatst van Marle zich in het leven van individuen die niet gedocumenteerd staan in de officiële geschiedschrijving. Door middel van sympathetic imagination (inlevende verbeelding) maakt zij deze onbekenden zichtbaar en krijgen zij een plaats in ons historisch geheugen. Klik hier voor meer Tonie van Marle

In het Tugelahuis is een kleine tentoonstelling te zien van de panelen die scholieren maakten in het kader van het educatieve project Huis met een verhaal.

De Duits-joodse filosofe Hannah Arendt (Barbara Sukowa) vlucht voor de nazi's naar Amerika, waar ze onder meer werkt als journalist en docent. In 1951 krijgt zij het Amerikaanse staatsburgerschap. Tien jaar later neemt ze een baan aan bij The New Yorker en reist als waarnemer naar het proces van de SS'er Adolf Eichmann in Israël. De resultaten van haar bevindingen vat zij samen in het boek De banaliteit van het kwaad, dat enorm veel stof deed opwaaien.

De gerenommeerde Duitse filmmaakster Margarethe Von Trotta maakte in 2012 een film over de omstreden filosofe, waarbij de controverse rond haar artikelen in The New Yorker centraal staat.

Voorafgaand aan de vertoning van Hannah Arendt vindt een gesprek plaats over leven en werk van Hannah Arendt, met onder meer Ger Groot , filosoof, schrijver en columnist van Trouw en prof. dr. Ido de Haan, hoogleraar in de geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht.

Dit programma is tot stand gekomen in samenwerking met De Balie, het Goethe Instituut, Trouw en Cinemien.

Locatie: De Balie, Amsterdam
Entree: Zie tickets van De Balie
Wanneer: Maandag 29 april 20:00 uur

Blijf op de hoogte van alle nieuwe evenementen. Volg ons op Facebook of Twitter, of abonneer u op onze nieuwsbrief.

Tijdens deze wandeling door de Waterloopleinbuurt wordt vooral het sociologische aspect belicht van de ingrijpende stadssanering die plaatsvond in de jaren zeventig.

Hoe verhoudt de huidige anonieme wijk zich tot het Zwanenburg en Vlooienburg van vóór de aanleg van de metro, waar de straatjongens van Philip Mechanicus zich ophielden?

Locatie: start vanaf Joods Historisch Museum
Toegang: Gratis op vertoon van uw entreebewijs.
Wanneer: Zondag 23 juni 14:30
Aanmelden: E-mail evenementen@jhm.nl of bel 020 - 5 310 380
Meer informatie: evenementen@jhm.nl

Blijf op de hoogte van alle nieuwe evenementen. Volg ons op Facebook of Twitter, of abonneer u op onze nieuwsbrief.