Het Joods Historisch Museum en het Museum Catharijneconvent hebben beiden een ruimhartige particuliere schenking ontvangen, met een totaalbedrag van € 90.000.  Het behoud van het christelijke en joodse erfgoed is de grootste drijfveer voor deze donatie. De anonieme schenker is van mening dat beide musea hierin een belangrijke taak hebben. De schenking is een verdere stimulans voor de bestaande samenwerking tussen de twee musea.
 
De beide musea presenteren cultureel en religieus erfgoed van ons land. De verzameling van het Joods Historisch Museum bestaat uit bijzonder joods cultureel erfgoed. Museum Catharijneconvent beheert de  belangrijkste collectie kunst- en cultuurhistorische objecten van het Nederlands christelijk erfgoed. De musea vinden elkaar in gezamenlijke doelstellingen en het belang de kennis op het gebied van religieus erfgoed te borgen. 'Verdere verdieping van kennis kunnen we alleen realiseren door het werven van extra middelen', aldus directeur Marieke van Schijndel. 'We zijn de donateur zeer dankbaar dat hij dit mogelijk maakt. In een tijd waarin de kennis van het religieuze erfgoed afneemt, is dit dringend noodzakelijk.' Joël Cahen, directeur van het Joods Historisch Museum:  'samenwerking is ook voor het Joods Historisch Museum van groot belang. Particuliere bijdragen uit een  brede kring zijn essentieel voor het voortbestaan van het JHM en het bij het JHM behorende Joods Cultureel Kwartier'.
 
De musea hebben in hun beleidsplannen voor 2013-2016 de intentie uitgesproken om intensiever te gaan samenwerken. Dit wordt nu extra gestimuleerd door de donatie. De musea werken aan gezamenlijke programmering en structurele samenwerking op het gebied van cultuureducatie. In Museum Catharijneconvent is onlangs de afdeling Erfgoed in kerken en kloosters opgericht. Deze staat beheerders van religieuze voorwerpen bij in de zorg voor het erfgoed dat in kerken en kloosters wordt bewaard en gebruikt. Het Joods Historisch Museum speelt een grote rol in het inventariseren en bewaren van het joodse erfgoed in heel Nederland. De musea zullen de inhoudelijke kennis over en weer inzetten en waken over dit voor Nederland belangrijke erfgoed.

Tijdens dit internationale symposium buigen bekende wetenschappers zich over het concept cultureel trauma in relatie tot het Nederlands slavernijverleden. Het symposium is een van de kennisactiviteiten in het kader van de herdenking van 150 jaar slavernijverleden en wordt georganiseerd in samenwerking met NiNsee, de VU, UvA, het Institute of Cultural Heritage & Knowledge en Patricia D. Gomes.

1 juli 1863 - 1 juli 2013 
In discussies over het slavernijverleden, de omgang daarmee en de maatschappelijke positie van de zwarte nakomelingen doemt regelmatig de term cultureel trauma op. Het concept is onduidelijk en omstreden. Het wordt door sommigen erkend en geclaimd en door anderen ontkend en verworpen. Ook wordt het als instrument gebruikt in de beeldvorming over zwarte nakomelingen. Op 30 juni 2013, aan de vooravond van de 150-jarige herdenking van 1 juli 1863, wordt dit concept voor het eerst in Nederland door wetenschappers en andere deskundigen van de meest uiteenlopende kanten belicht.

Organisaties 
Dit symposium wordt u aangeboden door het Nationaal Instituut Nederlands slavernijverleden en erfenis (NiNsee), in samenwerking met de Vrije Universiteit (VU), De Universiteit van Amsterdam (UvA), FORUM (Instituut voor Multiculturele Vraagstukken) en het Institute of Cultural Heritage & Knowledge. Met speciale dank aan het Menasseh ben Israel Instituut en het Stadsarchief Amsterdam.

Waarom dit symposium?
Tussen 1995 en 2007 deden de reguliere media de klachten en eisen van zwarte nakomelingen uit de (voormalige) Nederlandse koloniën heel vaak af als uitingen van slachtoffer-denken en getraumatiseerd gedrag. Het ging om klachten en eisen over maatschappelijke achterstelling en de manier waarop de samenleving met het gezamenlijke slavernijverleden omging. De media gebruikten concepten als slavernijtrauma, collectieve trauma, groepstrauma, cultureel trauma en ''post traumatic slave syndrome''. Deze waren uit de Verenigde Staten overgewaaid.

Het was echter niet duidelijk wat ze precies inhielden en wat er mee werd beoogd. De ene keer leken ze gebruikt te worden om de zwarte nakomelingen te diskwalificeren en monddood te maken en de andere keer om hun toestand te verklaren. Sommige zwarte nakomelingen gebruikten deze concepten zelf ook om hun individuele en groepstoestand te benoemen en te verklaren. Daarbij legden ze een verband met de ongelijkheidsstructuur van de Nederlandse samenleving. Hun achterliggende gedachte was, en is, dat zowel de samenleving als de witte en zwarte nakomelingen worden beïnvloed door de erfenissen van de slavernij. Is dit zo?

Klik hier voor meer informatie over het programma en de sprekers.

In samenwerking met Uitgeverij Nieuw Amsterdam en het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies

Boekpresentatie "Gertrude van Tijn en het lot van de Nederlandse Joden" van Bernard Wasserstein. Wasserstein spreekt over het onderwerp van zijn pas uitgekomen boek: nieuwe perspectieven op de Joodse Raad. Daarna volgt er een debat met Johannes Houwink ten Cate onder leiding van David Wertheim.

Bernard Wasserstein spreekt over de nieuwe perspectieven die zijn boek op de Joodsche Raad in Nederland biedt. Zijn boek werpt een bijzonder licht op de soms onmenselijke dilemma's bij het maken van persoonlijke en collectieve keuzes tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Over "Gertrude van Tijn en het lot van de Nederlandse Joden"
Als de Joodse Gertrude van Tijn in 1941 in het neutrale Lissabon aankomt, vertelt ze het bijna onwaarschijnlijke verhaal van haar onderhandelingen in opdracht van de Duitse bezetter over een grootschalig vertrek van Joden naar geallieerd of neutraal gebied. Van Tijns missie heeft weinig kans van slagen want Amerika en Engeland laten geen vluchtelingen toe.
Gertrude vertrekt weer en gaat werken bij de Joodse Raad, waar zij zich bezighoudt met de emigratie van en de hulp aan Joden - ze weet dat hun leven in een concentratiekamp zal eindigen. Zelf wordt ze ook naar een concentratiekamp gedeporteerd, maar komt dankzij een zeldzame uitwisseling van gevangenen in 1944 in Palestina terecht.
Het verslag dat ze daar over haar ervaringen schrijft, maakt veel discussie los over Joodse collaboratie en over Joods verzet tegen de massavernietiging. Wassersteins boek werpt een bijzonder licht op de soms onmenselijke dilemma's bij het maken van persoonlijke en collectieve keuzes tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Bernard Wasserstein
dr. Bernard Wasserstein doceert sinds 2003 moderne Europese Joodse geschiedenis aan de University of Chicago. Van 1996 tot 2000 leidde hij het Oxford Centre for Hebrew and Jewish Studies. Eerder schreef hij onder meer Barbarij en Beschaving, Aan de vooravond en Het einde van een diaspora.
Johannes Houwink ten Cate
Prof. dr. Johannes Houwink ten Cate is hoogleraar holocaust en genocidestudies aan de Universiteit van Amsterdam. Hij is medewerker van het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies met als specialisme de geschiedenis van de jodenvervolging.

Discussie onder leiding van David Wertheim, directeur Menasseh ben Israel Instituut Amsterdam.
Voertaal: Engels

Aanmelden
U kunt zich aanmelden op de website van SPUI25.

De Portugese Synagoge doet elk jaar mee met het Grachtenfestival. Dit jaar pakken we uit met een bijzonder concert: het 24-koppige International Mahler Orchestra.

De oprichter van dit orkest is de Israëlisch-Amerikaanse dirigent Yoel Gamzou (1985), winnaar van de prestigieuze ECF Princess Margriet Award 2013. Voor deze gelegenheid wordt Gamzou met zijn orkest uitgenodigd om een bijzonder muzikaal programma te presenteren, met composities van Elmar Lampson, Gustav Mahler, Claude Debussy, Ernest Bloch en Karl Amadeus Hartmann.

Het concert is een coproductie van het Joods Cultureel Kwartier, de European Cultural Foundation en het Grachtenfestival.

Wanneer: 25 augustus
Aanvang: 16.00 uur (het concert zal één uur duren)
Kaarten: € 16,50 te koop tijdens openingsuren aan de kassa van de Portugese Synagoge en het Joods Historisch Museum, of koop uw e-ticket online (voor € 17,50 inclusief €1,00 administratiekosten).

Voor nadere informatie: evenementen@jhm.nl

Yoel Gamzou ontving dit jaar de ECF Princess Margriet Award:

Vanochtend verwelkomde de Museum Plus Bus - waar het Joods Historisch Museum een deelnemend museum is - zijn 75.000ste deelnemer sinds zijn oprichting in 2008. De 75.000 deelnemer is feestelijk ontvangen door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Jet Bussemaker in het Gemeentemuseum Den Haag.

Samen met de 75.000ste deelnemer onthulde zij een reproductie van een onbekende parel uit de grote Mondriaan collectie van het Gemeentemuseum Den Haag op de Museum Plus Bus. Het schilderij "Vuurtoren bij Westkapelle", is begin 2013 gerestaureerd met financiële steun van de BankGiro Loterij, de cultuurloterij van Nederland, tevens founder van de Museum Plus Bus. Na de onthulling vertelde de minister kort iets over het kunstwerk aan de voltallige groep senioren die de 75.000ste deelnemer vergezelden.

Minister Jet Bussemaker: "Ik gun iedereen een leven met kunst en cultuur. Heel mooi dat door dit initiatief van samenwerkende musea mensen die anders niet in een museum komen de kans krijgen te genieten van ons erfgoed". De 75.000ste deelnemer, mevrouw Tol - Runderkamp uit Volendam, reageerde als volgt: "Het is een wonder! Het is prachtig dat de initiatief mogelijk is". Na het vertrek van de minister vervolgde de groep senioren zijn bezoek aan het museum.

Sigrid van Aken, aanwezig namens de BankGiro Loterij: "De BankGiro Loterij helpt musea graag bij kunst aankopen. Daarbij is het belangrijk dat zoveel mogelijk mensen dit te zien krijgen. De senioren helpen wij daarbij graag met deze Museum Plus Bussen". 

Paul Mosterd, voorzitter bestuur Museum Plus Bus:"Dankzij de deelnemers van de BankGiro Loterij is zo'n groot project met inmiddels 12 deelnemende musea en nu al 75.000 senioren mogelijk". 


Museum Plus Bus
De Museum Plus Bus is in 2008 opgericht op initiatief van zeven musea en biedt senioren die daar niet meer zelfstandig toe in staat zijn een cultureel dagje uit. Sinds maart 2012 zijn er vijf musea bijgekomen en rijden er twee bussen. De deelnemende musea van de Museum Plus Bus zijn: Cobra Museum voor Moderne Kunst, Gemeentemuseum Den Haag, Hermitage Amsterdam, Joods Historisch Museum, Kröller-Müller Museum, Mauritshuis, Museum Boijmans Van Beuningen, Museum Het Valkhof, Nederlands Openluchtmuseum, Rijksmuseum, TwentseWelle en het Van Gogh Museum.

BankGiro Loterij
Founder BankGiro Loterij maakt de Museum Plus Bus vanaf de start in 2008 financieel mogelijk. De genereuze steun van de BankGiro Loterij stelt de Museum Plus Bus in staat om het arrangement (entree, koffie/thee en rondleiding) gratis aan te bieden. Sinds de start ondersteunden de deelnemers van de BankGiro Loterij de Museum Plus Bus met in totaal 3,3 miljoen euro. De BankGiro Loterij zorgt ervoor dat het project in ieder geval tot 2015 landelijk doorgang vindt.

Wij zijn zeer vereerd door het privébezoek van Barbra Streisand en haar familie aan het Joods Cultureel Kwartier afgelopen weekend.

Het gezelschap kwam aan bij de Portugese Synagoge en na een rondleiding in de Snoge bezochten ze de eeuwenoude bibliotheek Ets Haim. Daar waren enkele bijzondere manuscripten te zien. Ze schreef in het Gouden Boek van Ets Haim de prachtige woorden: 'Thank you for letting me see the beauty of our people - Barbra Streisand'. Daarna bezocht iedereen het Joods Historisch Museum en het JHM Kindermuseum voor een rondleiding.

Barbra Streisand was deze week in Nederland voor twee concerten in de Ziggo Dome. Tussendoor bezocht ze een aantal musea. Ze was erg onder de indruk en lovend over alles wat ze zag.

© Foto's: PHoto : Dirk P. H. Spits / DPHOTO

Teruska Bollen ontdekte zichzelf in de tentoonstelling Philip Mechanicus. Fotograaf: "Het meisje op de foto, dat ben ik."

Afgelopen weekend stond de foto in de 'Gevonden foto' rubriek van het Parool. Het meisje dat een waterijsje at terwijl ze onderuit gezakt tegen een geparkeerde scooter aanleunde is Teruska Bollen. Mechanicus zette haar op een warme zomerdag op de foto. Teruska meldde zich vorige week bij de conservator van de tentoonstelling.

Uit haar verhaal blijkt dat de foto niet rond 1960 is gemaakt op het Waterlooplein, maar waarschijnlijk in 1966 of 1967. Teruska weet nog precies waar: Bij de kruising van de korte Nieuwendijk en de Prins Hendrikkade, waar de Haarlemmersluis ligt.

Het JHM is nieuwsgiering naar meer verhalen die achter de foto's schuilgaan. Wij horen het graag als u één van de straatkinderen kent of als u uzelf herkent op een foto. Meldt het bij Bernadette van Woerkom, conservator fotografie van het JHM. E-mail naar: bernadette@jhm.nl.

Wat gebeurt er als je zestig leerlingen vraagt wat herdenken is? En wat krijg je als deze zestig leerlingen zelf een herdenking mogen vormgeven, geheel naar eigen inzicht? Op 12 juni is dit in de Hollandsche Schouwburg te aanschouwen. Dan vindt de jaarlijkse Kinderherdenking plaats. Een bijzondere en ontroerende bijeenkomst, omdat het geheel door scholieren is bedacht.

Basisschoolleerlingen van groep 8 van de joodse basisschool Rosj Pina en de openbare Boekmanschool, die het monument in de Hollandsche Schouwburg heeft geadopteerd, bereiden in de meimaand deze herdenking uitgebreid voor. Ze krijgen les over de Tweede Wereldoorlog, ontmoeten elkaar in de Hollandsche Schouwburg en leren over de geschiedenis van die plek en van de crèche aan de overkant. Tijdens een gastles op school wisselen ze van gedachten over waarom en hoe zij deze periode willen herdenken en werken samen uit op welke wijze zij bepaalde aspecten uit de geschiedenis weer willen geven. Daarna verdelen ze de rollen - van journalist tot ceremoniemeester, van spreker tot technische dienst - en werken ze toe naar de herdenking zelf.

Geïnteresseerden zijn welkom om de herdenking bij te wonen, van 11.30 tot 12.30 uur, in de Hollandsche Schouwburg.

Tijdens een van zijn illegale nachtelijke escapades over de grens in Tel Aviv ontmoet Nimr, een Palestijnse psychologiestudent uit Ramallah, de Israëlische advocaat Roy.

Ze voelen zich onmiddellijk tot elkaar aangetrokken. Hoewel hij in eerste instantie twijfelt, belt Nimr hem een paar dagen later. Ze gaan daten en worden enorm verliefd. Terwijl zijn relatie met Roy zich ontwikkelt, wordt Nimr geconfronteerd met de harde realiteit van een Palestijnse maatschappij en een familie die zijn seksualiteit niet accepteert. Maar ook Israël vormt een bedreiging: daar wordt hij vervolgd voor zijn afkomst. Nimr vindt troost en liefde bij Roy en droomt tegelijkertijd van de dag dat hij zijn studie kan vervolgen in Amerika.

Nimrs leven neemt een dramatische wending wanneer een bevriende, naar Tel Aviv gevluchte homo door de geheime politie wordt ontdekt en teruggebracht naar Ramallah. Daar wordt hij door zijn landgenoten in koelen bloede vermoord. Nimr wordt gedwongen een keuze te maken tussen het leven dat hij dacht dat hij wilde en zijn liefde voor Roy.

Officiële website: http://www.outinthedark.com/

Deze filmvertoning is een samenwerking tussen het Joods Cultureel Kwartier en Filmisreal.

Locatie: JHM Auditorium
Toegang: Gratis op vertoon van uw entreebewijs.
Wanneer: Zondag 4 augustus 14.30 uur
Aanmelden: E-mail evenementen@jhm.nl of bel 020- 5 310 380

Philip Mechanicus groeide op in de Waterloopleinbuurt. Rond 1960 legde hij het weemoedige decor van zijn jeugd vast - de kaalslag en ruïnes, de dichtgetimmerde huizen, de sfeer van verlies en leegte. Tegelijk had hij oog voor de vrolijkheid van de markt en het plezier van de straatkinderen. Beelden die ons vertellen hoe in deze zwaargehavende buurt de overgebleven buurtbewoners, joods en niet-joods, na de oorlog probeerden het leven weer op te pakken.

Tot en met 5 juli 2013 staan op en rondom het Waterlooplein in Amsterdam negentien grote panelen met foto's van Mechanicus, precies op de plek waar hij de foto destijds nam. Tevens is de buitententoonstelling en wandeling te bekijken op onze mobiele website (www.jhm.nl/toenennu).

Instapwandeling Waterloopleinbuurt
Na 5 juli kunt u nog steeds de wandeling maken langs de plekken die Philip Mechanicus fotografeerde en de foto's bekijken, onder begeleiding van een gids.

Wanneer: Zondag 7, 14, 21, 28 juli, 4, 11, 18, 25 augustus
Aanvang: 13.30 uur (bij het JHM)
Kosten: € 5,- (te voldoen bij de kassa van het JHM)
Aanmelden: Opgeven kan via evenementen@jhm.nl