Etty Hillesum

Hillesum, Etty

Etty (officieel Esther) Hillesum wordt geboren op 15 januari 1914 in Middelburg. In 1932 vertrekt Etty naar Amsterdam om daar rechten en Slavische talen te gaan studeren. Tijdens haar studie komt ze in contact met Julius Spier. Voor Etty is Julius de grote liefde en tevens haar leermeester. Spier die in haar dagboek 'S' wordt genoemd adviseert haar het dagboek te schrijven om haar innerlijke veranderingen te registreren. In 1942 krijgt Etty een baan bij de Joodse Raad. In augustus komt haar oproep voor Westerbork. Etty vertrekt naar Westerbork waar ze doorgaat met sociale activiteiten. Op 7 september 1943 wordt ze op transport naar Auschwitz gesteld. Haar unieke nalatenschap, het dagboek, wordt in 1981 gepubliceerd.

geboren1914-01-15 Middelburg
overleden1943-11-30 Auschwitz
vaderHillesum, Levie (Louis)
moederHillesum-Bernstein, Riva (Rebecca)
broersHillesum, Jacob (Jaap) 1916=01-27=1945
Hillesum, Michael (Mischa) 1920=09-22=1944

Etty Hillesum werd op 15 januari 1914 in Middelburg geboren. Haar vader dr. Louis Hillesum was daar leraar klassieke talen en werd later rector van het Stedelijk Gymnasium in Deventer. Haar moeder, Rebecca Hillesum-Bernstein, kwam oorspronkelijk uit Rusland. Etty had twee broers, Jaap en Mischa. Jaap werd arts en Mischa een begaafd pianist. In 1932 verliet Etty de school van haar vader om in Amsterdam haar doctoraal rechten te halen. Daarnaast studeerde ze Slavische talen. Als studente was Etty actief in de linkse en anti-fascistische beweging.
Tijdens haar studententijd in Amsterdam maakte ze veel vrienden. De man die het meeste invloed op haar had was de Duits-joodse vluchteling en de chiropsycholoog Julius Spier (1887-1942) met wie ze in 1941 in contact kwam. Voor Etty was Julius de grote liefde en tevens haar leermeester. Spier die in haar dagboek 'S' wordt genoemd, had invloed op Etty's spirituele groei. Hij adviseerde haar een dagboek te schrijven om daarin haar innerlijke groei en veranderingen te kunnen registreren. Julius Spier overleed op 15 september 1942 aan longkanker.
In 1942 kreeg Etty een functie bij de afdeling 'culturele zaken' van de Joodse Raad. Ze werkte daar slechts twee weken, die ze in haar dagboek de 'hel' noemt. In augustus 1942 kreeg zij een oproep voor deportatie naar Westerbork. Etty vertrok en ging in Westerbork door met haar sociale activiteiten. Als lid van de Joodse Raad had ze een speciaal reisvisum waarmee ze nog vele malen naar Amsterdam terugkeerde voordat zij op 7 september 1943 samen met haar familie op transport werd gesteld. Ze werd nog hetzelfde jaar op 30 november in Auschwitz vermoord.
Etty liet een indrukwekkende literaire oeuvre na dat uit een dagboek en vele brieven bestaat. Het dagboek is via de bemiddeling van haar vriendin en huisgenote Maria ('Marieteke') van Anhalt-Tuinzing in handen gekomen van de familie Smelik. Het was op Etty's eigen verzoek dat haar dagboeken aan de Smeliks zou worden gegeven. Het was ook haar wens dat haar geschriften zouden worden gepubliceerd. Deze wens werd echter pas in 1981 vervuld met de publicatie van "Het verstoorde leven : dagboek van Etty Hillesum, 1941-1943". Het boek bevat een door de uitgever J.G. Gaarland gemaakte selectie uit Etty's oorspronkelijke geschriften. Het boek, dat aanvankelijk door verschillende uitgevers werd geweigerd, werd een groot succes en is in vele talen vertaald.
Etty's dagboek geeft inzicht in de innerlijke veranderingen die zij als jonge joodse vrouw tijdens de tweede wereldoorlog doormaakte. Het is een persoonlijk en intiem document met een bijzondere literaire kwaliteit. Het dagboek laat zien hoe Etty zich door haar relatie met Spier tot een volwassen persoonlijkheid ontplooide. Ze leerde zichzelf en haar lot te accepteren. Het dagboek is vooral indrukwekkend vanwege de gruwelijke omstandigheiden waaronder het werd geschreven. Etty's dagboek en brieven geven een bijzondere kijk op het leven tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1986 is een uitgave van het volledige nagelaten werk van Etty Hillesum verschenen: "Etty: de nagelaten geschriften van Etty Hillesum 1941-1943" onder redactie van Klaas A.D. Smelik. De originele dagboekcahiers en brieven zijn precies vijftig jaar na Etty's dood door de Etty Hillesum Stichting aan het Joods Historisch Museum geschonken.



Collectie en mediatheek

 Drie tooneelstukken  
Boek "Drie tooneelstukken" van F. Bordewijk met Russische
vertaalaantekeningen van Etty Hillesum, ca. 1942.
Collectie > Documenten > 00013095

meer treffers in Collectie > Documenten

 Briefkaart  1943-09-07
Laatste briefkaart van Etty Hillesum, geschreven in de trein waarmee zij en haar
familie gedeporteerd werden en gericht aan Christine van Nooten.
Collectie > Fotos > 40007631

 Etty : de nagelaten geschriften van Etty Hillesum 1941-1943  2008
Etty : de nagelaten geschriften van Etty Hillesum 1941-1943.
Collectie > Literatuur > 11502335

meer treffers in Collectie > Literatuur

jhm.nljhmkindermuseum.nlhollandscheschouwburg.nlportugesesynagoge.nletshaim.nljoodsmonument.nlmenassehbenisrael.nl