Benjamin Senior Godines

Benjamin Senior Godines was in zijn tijd een bekend graveur van titelpagina's. Verder was hij ook werkzaam als copyist van manuscripten, vaak in opdracht van Isaac de Matatia Aboab. Het Joods Historisch Museum bezit van hem een titelpagina en een vanitas-voorstelling getiteld "Memento Mori".

De graveur, tekenaar, kunstschilder en copyist Benjamin Senior Godines woonde en werkte in de tweede helft van de zeventiende eeuw in Amsterdam. Daar ook was Godines lid van de Portugees-joodse gemeente. Een belangrijk vriend en werkgever van Godines was Isaac de Matatia Aboab, van wie hij vele opdrachten kreeg. Zo maakte hij in opdracht van Aboab onder andere een afschrift van een medisch tractaat van de bekende dokter Abraham Zacuto (1575-1642) getiteld "Tratado sobre Medecina que fez o Doutor Zacuto, para sue filho levar consigo quando se foy para o Brazil" (1690). Dit tractaat had Zacuto, zoals de titel al aangeeft, gemaakt voor zijn zoon die naar de Hollandse volksplanting in Brazilie zou vertrekken. Andere manuscripten die Godines heeft nagelaten zijn onder andere een geschrift uit 1682 met daarin antwoorden van Sefardische rabbijnen uit Venetie, Livorno en Amsterdam op halachische vragen en een manuscript uit 1690 over edelstenen en geneeskunst. Veel manuscripten werden in opdracht van de al eerder genoemde Aboab gekopieerd.
Godines is echter vooral bekend geworden als graveur van titelpagina's. Zo maakte hij bijvoorbeeld een titelpagina voor het boek "Orden de Benediciones Mea Berachoth" waarop hij de vijf zintuigen afbeeldde. Ook maakte Godines moralistische prenten. Zo bezit het Joods Historisch Museum een meerkleurig gewassen pentekening op perkament getiteld "Memento Mori". Met deze tekening heeft Godines met behulp van onder andere doodshoofden en een lijk dat in staat van ontbinding verkeerd en met vliegen is overdekt, de vergankelijkheid van het aardse leven willen uitdrukken. Dergelijke vanitas-voorstellingen waren in de zeventiende eeuw zeer geliefd.
Godines heeft ook nog een aantal olieverfschilderingen gemaakt. Zo bezit het Jewish Museum in Londen een olieverfversie van de hierboven genoemde tekening "Memento Mori". Ook dit schilderij, dat deel uitmaakt van een serie moralistische schilderijen, maakte hij in opdracht van Aboab. Over de serie moralistische schilderijen schrijft Cecil Roth in zijn "Jewish Art (...)": "The series, more Catholic than Jewish in inspiration, is typical of the cultural and spiritual atmosphere of Amsterdam Jewry in the seventeenth century. The artist shows some ingenuity, but painting was clearly not his forte."
Hoewel Godines in zijn eigen tijd een tamelijk bekend man was, is hij aan de aandacht van de meeste twintigste-eeuwse auteurs van kunstenaarslexica ontsnapt. Over zijn verdere levensloop is dan ook weinig te vinden. Verder archiefonderzoek zou mogelijk meer licht kunnen werpen op het leven van deze vergeten sefardische kunstenaar.

Collectie en mediatheek

 Seder berachot Orden de Bendiciones. Y las ocaziones en que se deven dezir. Con muchas...  1687
Spaans-hebreeuwse lofzeggingen voor het gehele jaar met kalender en portugese
jaartallenreeks betreffende de joodse geschiedenis, spaanstalig register en diverse ...
Collectie > Museumstukken > 00025

 Memento Mori  1682
Rechts, staande in een landschap met grafzerken, een modieus geklede man, begeleid
door een kleine zwarte dienaar, kijkend naar een rottend, door insekten en vogels ...
Collectie > Museumstukken > 05412