Daniel Levi de Barrios

Barrios, Miguel de

De schrijver en dichter Daniel Levie de Barrios (1635-1701) werd in Montilla in Spanje geboren. In 1674 ging hij naar Amsterdam. Hij heeft onder andere "Flor de Apolo" en "Metros Nobles" geschreven. Dit laatste werk schreef hij ter ere van de parnasiem van Amsterdam. In deze stad overleed hij in 1701.

De schrijver, dichter en eerste geschiedschrijver van de Portugese joden in Amsterdam Daniël Levi de Barrios werd in november 1635 in het Spaanse stadje Montilla - zo'n 40 kilometer ten zuiden van Cordoba - in een familie van zogenaamde marranen of schijn-christenen geboren. Hij was de zoon van Simón de Barrios en Sebastiana del Valle. Terwijl zijn ouders voor de Inquisitie naar Noord-Afrika vluchtten, zocht hun zoon Daniël omstreeks 1658 zijn heil in het Italiaanse Livorno waar hij openlijk naar het jodendom terugkeerde.
Ergens vóór 1660 moet Daniël getrouwd zijn met Debora Vaez. Op 20 juli 1660 vertrok hij in ieder geval met haar op het schip "Monte del Cisne", vergezeld van 152 geloofsgenoten, naar Tobago in West-Indië om er een nieuw leven te beginnen. Kort na aankomst overleed echter zijn vrouw en Daniël keerde meteen naar Europa terug.
Na terugkeer heeft hij waarschijnlijk enkele jaren in Brussel gewoond waar hij een functie bekleedde als kapitein van de ruiterij van het Spaanse leger. Enkele jaren later trouwde hij op 30 augustus 1662 naar eigen zeggen in Amsterdam met Abigail de Pina, de dochter van Isaac de Pina. Daniël trok in deze periode veel op met zijn zwager Samuel Rosa die met Abigails zuster Blanca de Pina was getrouwd. De Barrios en Rosa maakten deel uit van een toneelgezelschap dat uitvoeringen gaf in een pakhuis dat door Samuel Pereira was gehuurd. Ook met zijn schoonvader kon De Barrios het goed vinden.
In 1663 vroeg De Barrios aan de parnasiem van de Portugese gemeente in Amsterdam toestemming om zijn eerste grote dichtwerk "Flor de Apolo" te laten drukken. Het woord Flor verwees naar een meisje waar Daniël vroeger in Montilla verliefd op was geweest. De parnasiem vonden het gedicht echter te frivool en gaven hem niet de gewenste toestemming. Vervolgens publiceerde Daniël Levi de Barrios zijn eersteling in 1665 in Brussel. In deze stad had hij dankzij zijn legerfunctie veel vrienden en hij verbleef er dan ook regelmatig. Het was ook in Brussel dat hij het nieuws hoorde van de geboorte van zijn zoon Simón Leví Cansino, die op 17 maart 1665 in Amsterdam werd geboren.
Datzelfde jaar keerde hij waarschijnlijk definitief naar Amsterdam terug. Op 18 september 1665 beklom Daniël in ieder geval in Amsterdam de Tebah van de Portugees-joodse gemeente om vergiffenis te vragen voor het feit dat hij naar het land der 'ydolatria' was geweest. Met de term 'tierra de ydolatria' werden die landen bedoeld die het jodendom vijandig gezind waren. In het bijzonder doelde men dan op Portugal en Spanje. Onder het bewind van het laatste land viel ook Brussel. Daniël mocht 4 jaar lang geen functies binnen de Portugese gemeente bekleden. Vandaar dat zijn naam pas in 1670 met een promesas (=vrijwillige bijdrage) voorkomt in de archieven van de Portugese gemeente.
In de tussentijd was er in 1667 een dochtertje geboren, Raquel genaamd, dat echter al na 14 dagen overleed. Op 1 januari 1670 werd zijn dochter Ribca geboren. Literair gezien volgde in de jaren daarna een grote activiteit. Zo verscheen in 1672 zijn tweede grote werk "Coro de las Musas". Dit bracht hem weer in onaangenaam contact met de parnasiem. Op hun aanraden namen Isaac Aboab da Fonseca, Moseh de Aguilar en Abraham Coen Pimentel het werk door. Een jaar later schreef hij een ander groot dichtwerk "Harmonia del mundo" dat hij aan verschillende belangrijke persoonlijkheden opdroeg. En in 1674 volgde een nieuwe uitgave van "Flor de Apolo" die hij dit keer onder een andere titel in Antwerpen liet drukken. Ondanks de vele uitgaven was dit geen voorspoedige periode in het leven van Daniel Levi de Barrios. Zijn "Harmonia del Mundo" werd slechts gedeeltelijk gedrukt omdat het bestuur van de Portugese gemeente het boek als geheel geen druk waardig achtte.
Omstreeks 1674 bereikte De Barrios een geestelijk dieptepunt. Oorzaak daarvan was het feit dat het door hem verwachtte koninkrijk van de Messias niet op Rosj Hasjana 1674 gekomen was. De Barrios had onvoorwaardelijk geloofd dat Sabbatai Zwi inderdaad, zoals deze voorgaf te zijn, de Messias was. Na deze diepe crisis is zijn werk nooit meer zo spontaan geworden als daarvoor. Het merendeel van zijn werk uit de jaren na 1674 bestond uit gelegenheidsgedichten als huwelijks- en lijkdichten. Wel ontwikkelde De Barrios in deze periode een historische belangstelling die in 1683 zou leiden tot de uitgave van zijn "Triompho del govierno popular y de la antiguëdad holandesa" waarin hij de geschiedenis van de sefardische joden in Amsterdam beschreef.
Financieel gezien ging het hem in de rest van zijn leven bepaald niet voor de wind. Het grote aantal uitgaven van zijn hand wijst erop dat hij vooral om den brode schreef. Hij droeg zijn werk daarom op aan invloedrijke personen in de hoop dat zij de drukkosten zouden betalen en mogelijk ook in zijn onderhoud zouden voorzien. Dat dit niet altijd lukte blijkt uit het feit dat hij regelmatig door de Portugese gemeente ondersteund moest worden.
Er waren ook de nodige persoonlijke tegenslagen voor Daniël. Zo overleed in 1686 zijn vrouw en twee jaar later zijn zoon Simón die zich om onbekende redenen in Barbados bevond.
Een gelukkiger familiegebeurtenis was het huwelijk van zijn dochter Ribca met Manuel Sema. Tegen het einde van zijn leven probeerde hij via Manuel Levy Duarte in contact te komen met de schatrijke Francisco Lopes Suasso van wie hij financiele steun hoopte te krijgen voor een nieuwe uitgave van "Flor de Apolo". Die uitgave is er echter nooit gekomen. In 1699 verscheen in Amsterdam zijn laatst gedrukte werk "Monte hermoso de la ley divina". Dit werk behelsde een preek naar aanleiding van het overlijden van rabbijn Jacob Sasportas. Daniel Levi de Barrios zelf overleed op 2 maart 1701 in Amsterdam en werd op de Portugese Begraafplaats in Ouderkerk aan de Amstel begraven.

Collectie en mediatheek

 De tempel der Jooden tot Amsterdam  
Ets op papier met afbeelding van het interieur van de Portugese Synagoge te Amsterdam
gevuld met mensen. Onder de afbeelding een beschrijving van de synagoge in ...
Collectie > Museumstukken > B2246

 Aankomst der Joden te Amsterdam.  
Verslag van een studie naar de geschiedenis van de Port. Isr. Gemeente in Amsterdam.
Collectie > Joodse pers > 20011327

 De Barrios' lofdicht op den martelaar Salsedo  1924
titel, De Barrios' lofdicht op den martelaar Salsedo. auteur, WZ. maker, WZ. bron,
De Vrijdagavond, vol. 1(1924), nr. 5, p. dl.1, 66=67. materiaal, bericht. ...
Collectie > Joodse pers > 20005247

 Biblical Hebrews and the rhetoric of republicanism : seventeenth -century Portugese...  1997
Biblical Hebrews and the rhetoric of republicanism : seventeenth
-century Portugese Jews on the Jewish community.
Collectie > Literatuur > 12006148

meer treffers in Collectie > Literatuur