Naarden
In de loop van de zeventiende eeuw vestigden zich een aantal uit Amsterdam afkomstige Portugese joden in Naarden. Aanvankelijk kwamen zij voor hun godsdienstoefeningen bijeen in een privé-woning. In 1727 werd de eerste synagoge ingewijd aan de Gansoordstraat. In de loop van de achttiende eeuw begon zich in Naarden ook een Hoogduitse gemeente te vormen, die in de twintiger jaren van de negentiende eeuw uit zeven gezinnen bestond.
Bij de herindeling van de joodse gemeenten werd de
Portugese gemeente van Naarden ingedeeld bij het synagogale ressort van de Portugese
gemeente van Amsterdam. De Hoogduitse gemeente maakte gebruik van
de Portugese synagoge, waarin tot aan het einde van de negenitende
eeuw de diensten volgens de Portugese riten gehouden werden.
Tot 1825 begroef men de doden op Ouderkerk, Muiderberg of Zeeburg. Daarna had men de beschikking over een begraafplaats binnen de vesting Naarden. Een davidster in de gevel van het pand Kloosterstraat 78 herinnert aan deze begraafplaats.
In de loop van de negentiende eeuw nam het aantal Portugese
joden in Naarden zodanig af dat de gemeente opgeheven werd. De
synagoge werd in 1887 officieel overgedragen aan de Hoogduitse
gemeente. In de hierop volgende jaren slonk ook de Hoogduitse
gemeente. Toch werd er in het begin van de twintigste eeuw nog een
nieuwe begraafplaats ingericht aan de Amersfoortsestraatweg te
Bussum.
In 1917 vormden de joodse inwoners van Bussum een eigen,
zelfstandige gemeente, dit zeer tegen de zin van de gemeente
Naarden. In de synagoge van Naarden werden geen synagogediensten
meer gehouden en het verwaarloosde gebouw is in 1935 ingestort.
Twee jaar eerder was de gemeente opgeheven tot woede van de laatste
bestuurder die daarop alle synagogale archieven verbrand heeft.
Enkele kroonluchters uit de synagoge werden door het NIK in
bruikleen gegeven aan het plaatselijk gemeentebestuur.
Aantal joden in Naarden:
| 1809 | 151 |
| 1840 | 206 |
| 1869 | 86 |
| 1899 | 64 |
| 1930 | 36 |
Collectie en mediatheek
Gezicht het Weesper, Muyder, en Naarder Veer buyten de Weesper Poort ´t Amsterdam
1720 (ca.)
Gezicht op een groot huis met bijgebouwen aan het water buiten de Weesper Poort.
De veren van Weesp, Muiden en Naarden zijn aangemeerd, er zijn goedgeklede mensen ...
Collectie > Museumstukken > 07250
meer treffers in Collectie > Museumstukken
Fotoalbum
1939-1942
Fotoalbum met 45 foto's van Julius Spier, enkele van zijn familieleden en vrienden,
tevens met getypte menukaart (februari 1942), 1939-1942.
Collectie > Fotos > 40004419
meer treffers in Collectie > Fotos
Overlijdensakte
1948-08-05
Overlijdensakte van A. Vromen, 42 jaar, overl. te Sobibor omtrent 23-04-1943.
Collectie > Documenten > 00003071
meer treffers in Collectie > Documenten
[Binnenlandse berichten] : Amsterdam
1874
Vervolg jaarverslag permanente commissie 1873-1874.
Collectie > Joodse pers > 20022555
meer treffers in Collectie > Joodse pers
De joodse tragedie in het Gooi
2005
De joodse tragedie in het Gooi.
Collectie > Literatuur > 12011549
meer treffers in Collectie > Literatuur
Huwelijksfeest van Wim Duveen en Betty Cohen
1942
Geluidsopnamen van het huwelijksfeest van Betty Cohen en Wim Duveen, gehouden in
Naarden in de zaal Content(?), 26 maart 1942. Het feest werd opgeluisterd door ...
Collectie > Audiovisueel > 20000405
Tros Aktua
Over de vraag die ruim 45 jaar na de oorlog nog steeds gesteld wordt: wie is eigenaar
van de in de oorlog geroofde joodse eigendommen? Speciaal belicht worden een ...
Collectie > Audiovisueel > 40000535
