Ulrum(-Leens)
De eerste joden vestigden zich in de tweede helft van de
achttiende eeuw in Ulrum en Leens. Aanvankelijk ressorteerde de
joodse gemeenschap van de dorpen onder Winsum. In 1806 werd er in Leens
een gebouw aangekocht dat dienst ging doen als synagoge voor de joden van
Ulrum-Leens en van de omliggende dorpen.
In
1877 werd Ulrum-Leens een zelfstandige gemeente, tien jaar later
werd aan de Julianastraat een nieuwe synagoge ingewijd. Van de
openbare begraafplaats
werd een deel aan de joden toegewezen, de burgerlijke gemeente
droeg zorg voor de gehele begraafplaats.
Het merendeel van de joodse inwoners van de streek was
werkzaam in de kleinhandel. Door de ontwikkeling van de industrie
en de grotere mobiliteit liep deze handel gestaag terug.
In het laatste decennium van de negentiende eeuw trokken veel joden
naar de grote steden, waardoor ook in Ulrum-Leens de joodse
gemeente in omvang afnam.
Tijdens de bezetting zijn alle nog in de plaats woonachtige joden
gedeporteerd en vermoord. Het synagogegebouw werd gedurende de
bezetting zwaar beschadigd, wat er met het interieur is gebeurd is
niet bekend. Na de oorlog is het gebouw een woonhuis geworden. De
joodse gemeente werd in 1947 bij die van Groningen gevoegd.
Aantal joden in Ulrum-Leens en omgeving:
| 1809 | 18 |
| 1840 | 26 |
| 1869 | 40 |
| 1899 | 45 |
| 1930 | 20 |
Collectie en mediatheek
Dossier
Dossiers (158) van de Commissie voor Oorlogsschade mbt 155 joodse
gemeentes (Amsterdam en mediene), 1945-1950.
Collectie > Documenten > 00005954
Prentbriefkaart
1958 (ca.)
Julianalaan in Leens, met voormalige synagoge, 1958.
Collectie > Fotos > 40001094
Overzichtsfoto
1981
foto's (3) van joodse begraafplaats Leens.
Collectie > Fotos > 40002416
Klein en groot zijn daar gelijk : de Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen
2009
Klein en groot zijn daar gelijk : de Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen.
Collectie > Literatuur > 12015341
meer treffers in Collectie > Literatuur
Verslag van de handelingen der permanente commissie, van Juni 1876 tot Juni 1877.
1877
Het eerste deel van het verslag van de permanente commissie behandelt nieuwe
gemeentes, bouw en herstel van synagogen en godsdienstonderwijs.
Collectie > Joodse pers > 20027453
