Vanaf
1643 hebben zich met enige regelmaat joden in Eibergen gevestigd.
De gunstige ligging vlakbij de grens maakte de plaats voor Duitse
joden gemakkelijk bereikbaar. In 1786 betaalden zeven gezinnen een
jaarlijkse stadsbelasting: het Jodentribuut. Al vóór 1756 was er
een joodse begraafplaats, bijgenaamd
De Jodenbelt, in gebruik. Deze lag even buiten Eibergen bij het
riviertje de Berkel, aan de huidige Rekkense Binnenweg. Ook van een
synagoge was al voor
1797 sprake.
In de eerste helft van de negentiende eeuw groeide de joodse gemeente van Eibergen. In 1848 werd een nieuwe synagoge gebouwd midden in het dorp aan de Kleine Hagen. Ook was er een joodse godsdienstschool. Naast een kerkbestuur waren in Eibergen een studiegenootschap en een vrouwengenootschap actief. Dit laatste was belast met de zorg voor de rituele voorwerpen in de synagoge.
Tijdens de bezetting is ongeveer de helft van joodse
inwoners van Eibergen gedeporteerd en omgekomen. De anderen wisten
onder te duiken. Het interieur van de synagoge is tijdens de oorlog
verloren gegaan.
De joodse gemeente hield in 1947 officieel op te bestaan en werd vervolgens bij die van Borculo gevoegd. Het synagogegebouw werd na de oorlog aan de plaatselijke overheid verkocht en vervolgens in 1961 afgebroken. Ter nagedachtenis aan de gedeporteerden is in 1990 een monument onthuld. De gemeente Eibergen onderhoudt tegenwoordig de joodse begraafplaats.
Aantal joden in Eibergen en omgeving:
| 1797 | 33 |
| 1809 | 16 |
| 1840 | 52 |
| 1869 | 84 |
| 1899 | 100 |
| 1930 | 42 |
Fotoalbum
Twee losbladige fotoalbums met 148 kleurenfoto's van joodse
begraafplaatsen in Nederland, jaren '80.
Collectie > Fotos > 40006664
meer treffers in Collectie > Fotos
Dossier
Dossiers (158) van de Commissie voor Oorlogsschade mbt 155 joodse
gemeentes (Amsterdam en mediene), 1945-1950.
Collectie > Documenten > 00005954
meer treffers in Collectie > Documenten
Raam
1848 (ca.)
Raam (bouwfragment) synagoge Eibergen.
Collectie > Museumstukken > 03700
meer treffers in Collectie > Museumstukken
Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Gelderland : alsmede algemene...
2005
Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Gelderland : alsmede algemene
oorlogsmonumenten waarop joodse namen voorkomen.
Collectie > Literatuur > 12013463
meer treffers in Collectie > Literatuur
[geen titel]
1924
titel, [geen titel]. bron, Centr. Blad voor Israelieten, vol. 40(1924), nr.
2, p. 5. materiaal, bericht. trefwoorden, Eibergen jubileum ...
Collectie > Joodse pers > 20000914