Eibergen

Synagoge in Eibergen, ca. 1960 (foto G. Hazewinkel)Vanaf 1643 hebben zich met enige regelmaat joden in Eibergen gevestigd. De gunstige ligging vlakbij de grens maakte de plaats voor Duitse joden gemakkelijk bereikbaar. In 1786 betaalden zeven gezinnen een jaarlijkse stadsbelasting: het Jodentribuut. Al vóór 1756 was er een joodse begraafplaats, bijgenaamd De Jodenbelt, in gebruik. Deze lag even buiten Eibergen bij het riviertje de Berkel, aan de huidige Rekkense Binnenweg. Ook van een synagoge was al voor 1797 sprake.

In de eerste helft van de negentiende eeuw groeide de joodse gemeente van Eibergen. In 1848 werd een nieuwe synagoge gebouwd midden in het dorp aan de Kleine Hagen. Ook was er een joodse godsdienstschool. Naast een kerkbestuur waren in Eibergen een studiegenootschap en een vrouwengenootschap actief. Dit laatste was belast met de zorg voor de rituele voorwerpen in de synagoge.

Portret van Migels Zion en Betje Gans uit Eibergen, ca. 1900 (part. coll.)Tijdens de bezetting is ongeveer de helft van joodse inwoners van Eibergen gedeporteerd en omgekomen. De anderen wisten onder te duiken. Het interieur van de synagoge is tijdens de oorlog verloren gegaan.

De joodse gemeente hield in 1947 officieel op te bestaan en werd vervolgens bij die van Borculo gevoegd. Het synagogegebouw werd na de oorlog aan de plaatselijke overheid verkocht en vervolgens in 1961 afgebroken. Ter nagedachtenis aan de gedeporteerden is in 1990 een monument onthuld. De gemeente Eibergen onderhoudt tegenwoordig de joodse begraafplaats.

Aantal joden in Eibergen en omgeving:

1797 33
1809 16
1840 52
1869 84
1899 100
1930 42


Collectie en mediatheek

 Dossier  
Dossiers (158) van de Commissie voor Oorlogsschade mbt 155 joodse
gemeentes (Amsterdam en mediene), 1945-1950.
Collectie > Documenten > 00005954

meer treffers in Collectie > Documenten

 Fotoalbum  
Twee losbladige fotoalbums met 148 kleurenfoto's van joodse
begraafplaatsen in Nederland, jaren '80.
Collectie > Fotos > 40006664

meer treffers in Collectie > Fotos

 Kleerhanger  1900-1940
houten klerenhanger van het Centraal Warenhuis te Eibergen.
Collectie > Museumstukken > 10538-01

meer treffers in Collectie > Museumstukken

 De joodse gemeente te Borculo omvattende Borculo, Eibergen, Groenlo, Lochem, Neede en...  1978
De joodse gemeente te Borculo omvattende Borculo, Eibergen,
Groenlo, Lochem, Neede en Ruurlo.
Collectie > Literatuur > 11500125

meer treffers in Collectie > Literatuur

 [geen titel]  1938
titel, [geen titel]. bron, Centr. Blad voor Israelieten, vol. 54(1938), nr. 34,
p. 5. materiaal, bericht. trefwoorden, Eibergen godsdienstleraar ...
Collectie > Joodse pers > 20000919

meer treffers in Collectie > Joodse pers

jhm.nljhmkindermuseum.nlhollandscheschouwburg.nlportugesesynagoge.nletshaim.nljoodsmonument.nlmenassehbenisrael.nl