Al in de achttiende eeuw moeten er joden in Dinxperlo gewoond hebben, maar nadere gegevens over hen ontbreken. In 1815 had de plaats voldoende joodse inwoners om godsdienstoefeningen te houden. Deze bijeenkomsten vonden plaats in een huissynagoge. Daar werd ook joods onderwijs aan de kinderen gegeven. Het merendeel van de gezinshoofden voorzag door bedelen in hun onderhoud.
Aanvankelijk viel Dinxperlo onder de joodse
gemeente van Winterswijk; omstreeks 1830 werd
de gemeenschap als een zelfstandige gemeente erkend. In 1889 werd
een nieuwe synagoge
ingewijd. De doden werden begraven op een begraafplaats in het
buurtschap Beggelder, thans de Meniststraat te Dinxperlo.
Hoewel tapijtfabriek van de familie Prins in belangrijke mate
bijdroeg tot de economische activiteit, bleef de financiële
situatie van een groot deel der joodse inwoners ook in het begin
van de twintigste eeuw zorgelijk.
De ligging van Dinxperlo op de Duitse grens maakte dat er in de dertiger jaren veel vluchtelingen naar toe kwamen, ook al omdat de burgemeester zich persoonlijk voor hen inzette. Nog in 1939 werd het vijftigjarige bestaan van de synagoge uitgebreid gevierd.
Vanaf
september 1941 waren de joodse kinderen uitgesloten van openbaar
onderwijs en moesten zij naar de regionale joodse school in Doetinchem. In
november 1942 zijn de joden van Dinxperlo samen met de joden uit de
rest van Gelderland gedeporteerd. Slechts enkele van hen hebben de
oorlog overleefd.
Na de oorlog werd de beschadigde synagoge afgebroken. In 1947 werd
de joodse gemeente Dinxperlo bij die van Aalten gevoegd.
In mei 1988 heeft de Stichting Vluchtelingenwerk in Dinxperlo een gedenksteen aangebracht, ter herinnering aan het feit dat vijftig jaar eerder de grens van Nederland voor door de Nazi's vervolgden gesloten werd.
De grafstenen op de begraafplaats in Dinxperlo werden
geïnventariseerd in het Stenen Archief.
Aantal joden in Dinxperlo:
| 1809 | 19 |
| 1840 | 28 |
| 1869 | 49 |
| 1899 | 63 |
| 1930 | 41 |
Dossier
Dossiers (158) van de Commissie voor Oorlogsschade mbt 155 joodse
gemeentes (Amsterdam en mediene), 1945-1950.
Collectie > Documenten > 00005954
Prentbriefkaart
1904 (ca.)
Prentbriefkaart van de Grensstraat in Dinxperlo met synagoge, circa 1904.
Collectie > Fotos > 40006170
meer treffers in Collectie > Fotos
[Binnenlandse berichten (3)] : Arnhem
1906
Verslag van de viering van het tienjarig bestaan van de vereniging "Mekor Chajiem"./
De heer JM Wolff is gekozen tot voorzitter van de Isr. gemeenten en van het ...
Collectie > Joodse pers > 20000277
meer treffers in Collectie > Joodse pers
Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Gelderland : alsmede algemene...
2005
Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Gelderland : alsmede algemene
oorlogsmonumenten waarop joodse namen voorkomen.
Collectie > Literatuur > 12013463