Beilen

In Beilen bestond sinds 1850 een georganiseerde joodse gemeente, maar deze viel tot 1855 onder de joodse gemeente van Assen. De synagogediensten werden in een klein, oud huis gehouden. In 1885 werd Beilen als bijkerk erkend en werd een nieuwe synagoge ingewijd. De bouw van de synagoge vond plaats met financiële steun van niet-joodse inwoners.

In 1860 werd een begraafplaats aan de Eursing aangekocht. Een genootschap droeg zorg voor de begrafenissen. De joodse kinderen kregen godsdienstonderwijs van een leraar van buiten de plaats. Vanaf 1903 had dit schooltje een eigen gebouw. Voor het gebruik van het rituele bad was men aangewezen op Assen of Hoogeveen.

In 1939 werd in de gemeente Beilen het vluchtelingenkamp Westerbork opgericht. Dit deed gedurende de Tweede Wereldoorlog dienst als doorgangskamp bij de deportatie van de Nederlandse joden. Ook uit Beilen werd het merendeel der joodse inwoners naar de concentratiekampen in Oost-Europa gedeporteerd en daar omgebracht. De burgemeester van de plaats, die medewerking aan de deportaties weigerde, werd uit zijn functie gezet en uit de provincie Drenthe verbannen. Op het voormalige kampterrein is nu het Herinneringscentrum Kamp Westerbork gevestigd.

De inboedel van de synagoge is geroofd en het gebouw werd door de Duitsers als garage gebruikt. Na de oorlog is de synagoge afgebroken. In 1950 werd de zelfstandige joodse gemeente Beilen opgeheven en met Assen verenigd. De plaatselijke overheid draagt zorg voor de joodse begraafplaats. De grafstenen op deze begraafplaats werden geïnventariseerd in het Stenen Archief.
De gevelsteen van de voormalige synagoge is in 1991 in de hal van het stadhuis van Beilen geplaatst.

Aantal joden in Beilen:

1809 21
1840 26
1869 71
1899 69
1930 65


Collectie en mediatheek

 Dossier  
Dossiers (158) van de Commissie voor Oorlogsschade mbt 155 joodse
gemeentes (Amsterdam en mediene), 1945-1950.
Collectie > Documenten > 00005954

 Handleiding tot de kennis en voorschriften omtrent de besnijdenis  1896-1930
Besnijdenisregister van Salomon Abraham van Witsen, 1896-1930.
Collectie > Documenten > 00002324

 Groepsfoto  1900 (?)
Portretfoto van Philip, Abraham, Joel, Hartog en Rubertus Denneboom, Beilen, 1900.
Collectie > Fotos > 40002697

meer treffers in Collectie > Fotos

 Herdenking van het 25-jarig bestaan der synagoge te Beilen  1910
titel, Herdenking van het 25-jarig bestaan der synagoge te Beilen. bron, Nieuw
Isr. Weekblad, vol. 45(1910), nr. 36, p. 3. materiaal, bericht. ...
Collectie > Joodse pers > 20000407

meer treffers in Collectie > Joodse pers

 Denneboom (Beilen - Leek - Israel)  1994
Denneboom (Beilen - Leek - Israel).
Collectie > Literatuur > 11509598

 Interview met Bertha Menco (Denneboom ) en Rivka (Beilen, 1900-07-26) over jeugd in...  1983
titel, Interview met Bertha Menco (Denneboom ) en Rivka (Beilen, 1900-07-26) over
jeugd in Beilen, joodse les en joods leven in de mediene. maker, Cahen, Joël. ...
Collectie > Audiovisueel > 30000010

jhm.nljhmkindermuseum.nlhollandscheschouwburg.nlportugesesynagoge.nletshaim.nljoodsmonument.nlmenassehbenisrael.nl