In Ouderkerk aan de
Amstel ligt de begraafplaats Beth Haim (Huis des Levens) van de
Portugees Israëlietische gemeente, de oudste joodse begraafplaats
van Nederland. Eind 16e eeuw vestigden zich Spaanse en Portugese
joden in Amsterdam, op de vlucht voor de Inquisitie.
Aanvankelijk begroeven zij hun doden in de duinen van Groet, nabij Alkmaar. In 1614 wisten zij in Ouderkerk aan de Amstel een lap grond te kopen van een der schepenen van Amsterdam. Die begraafplaats markeerde de eerste formele erkenning van de (sefardisch) joodse gemeenschap in Amsterdam. Voorwaarde van de gemeente Amsterdam was dat men de doden per schip vervoerde.
Bij de aanlegsteiger aan de Amstel staat achter de houten poort het
metaarhuis
(reinigingshuis) uit 1705, het zogeheten Rodeamentoshuis (Huis der
Ommegang): hier brengt men de overledene binnen en hier lopen de
mannen zevenmaal rond de kist van een mannelijke overledene. Omdat
de priesters of Cohaniem niet in aanraking mogen komen met de doden
kregen zij een apart lokaal in het metaarhuis en op de
begraafplaats zelfs speciale paden.
De begraafplaats Beth Haim is wereldberoemd
vanwege de bewerkte grafstenen. Er liggen tal van vermaarde
Amsterdamse Portugese joden, onder wie rabbijn/boekdrukker Menasseh ben Israël (wiens
geschiedenis is opgetekend in de roman 'De verdrijving uit de hel'
uit 2002 van de Oostenrijkse schrijver Robert Menasse), Don Samuel
Palache, de gezant van de koning van Marokko, de ouders van
filosoof Baruch Spinoza (1632-1677) en de arts Samuel Sarphati (1813-1866),
initiatiefnemer van de bouw van Het Paleis van Volksvlijt en het
Amstel Hotel.
Fotoalbum
Twee losbladige fotoalbums met 148 kleurenfoto's van joodse
begraafplaatsen in Nederland, jaren '80.
Collectie > Fotos > 40006664
meer treffers in Collectie > Fotos
Het portugees joodse kerkhof te Ouderkerk
1957
gezicht op het metaherhuis (reinigingshuis) met ervoor het toegangspoortje tot de
begraafplaats. Op de voorgrond het water van de Bullewijk (zijtak vd Amstel).
Collectie > Museumstukken > 03155
meer treffers in Collectie > Museumstukken
Beth Haim in beeld
1986
Uitnodiging tentoonstelling grafstenen PIB, Ouderkerk, 1986.
Collectie > Documenten > 00002540
meer treffers in Collectie > Documenten
[Binnenland] : Amsterdam
1908
Beschrijving van een tentoonstelling, bestaande uit etsen, gravures, oorkonden,
platen en dergelijke, die de heer A.Th. Hartkamp heeft verzameld rond het thema ...
Collectie > Joodse pers > 20064346
meer treffers in Collectie > Joodse pers
Orde der plechtigheden bij een begrafenis op de Portugees Israelietische begraafplaats...
s.a.
Orde der plechtigheden bij een begrafenis op de Portugees
Israelietische begraafplaats te Ouderkerk aan de Amstel.
Collectie > Literatuur > 11500184
meer treffers in Collectie > Literatuur
Ouderkerk aan de Amstel : stenen spreken
Documentaire over de Portugese begraafplaats in Ouderkerk aan de Amstel, waar sinds
de 17e eeuw sefardische joden begraven worden. Wie waren zij, en wat is de huidige ...
Collectie > Audiovisueel > 40001432