De vier hoofdpersonen

WW portret mossel 440N00006318Abraham Mossel (11 oktober 1891)

Abraham Mossel, werd in Amsterdam geboren en groeide er op in een liberaal joods milieu, als tiende zoon van voorzanger Simon Mossel, uit diens tweede huwelijk. Abraham leerde Hebreeuws en werd op 13-jarige leeftijd bar-mitswa. Daarna hebben hij en zijn broers en zussen uit dit huwelijk het joodse geloof losgelaten. Ook moeder Martha van der Wijk is in de loop van haar leven afgestapt van het geloof. Abraham volgde een tekenopleiding aan de architectenschool in Amsterdam. Al vroeg vatte hij het plan op om een wereldreis te maken. Toen hij Gerard Perfors leerde kennen via de socialistische Jongeliedenvereniging, begonnen zij samen dit plan vorm te geven. Beide waren vegetariër, pacifist, geheelonthouder en atheïst. Na de voetreis met de Wereldwandelaars (1911-1914) wilde Mossel via Eritrea richting India reizen. Vanwege het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd hij zomer 1914, aan de grens van Eritrea, teruggestuurd naar Port Said in Egypte. Hij keert vervolgens naar Nederland terug. Vader Simon Mossel was, gedurende de hele reis, contactpersoon voor de wereldreizigers.

In 1925 maakte Abraham nog een grote tocht op de fiets door Spanje en Spaans-Marokko met zijn vriendin Hendrien Schweiger. Abraham trouwde in september 1929 met Toos Hopper en kreeg met haar drie zoons. Hij verdiende de kost als fotograaf en had in Soest een fotozaak. In januari 1942 liet hij zich, omdat hij joods was, van zijn niet-joodse vrouw scheiden om daarmee de overlevingskansen van zijn drie zoons te vergroten. Hij weigerde in de oorlog de verplichte jodenster te dragen. In de zomer van 1942 werd hij door een buurman verraden en via Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd. In Kosel, net ver van  Auschwitz, werden alle mannelijke gedeporteerden van dit transport uit de trein gehaald om als dwangarbeider tewerkgesteld te worden. Een exacte overlijdensdatum is van Abraham niet bekend. Op zijn laatst is het maart 1944 geweest.

WW GerardGerard Perfors (1 januari 1890)

Gerard Perfors werd geboren op 1 januari 1890 in Den Haag, als zesde zoon in een eenvoudig arbeidersgezin. Hij had het meubelmakersvak geleerd en leefde van los werk. Door zijn keuze voor een afwijkende levensstijl (vegetarisch, atheïstisch) kwam hij in hevig conflict met zijn ouders en zijn omgeving. Hij vertrok in 1910 naar Amsterdam waar hij een vrijer leven wilde opbouwen, maar ook hier botste hij met de burgerlijke maatschappij. Zijn weerzin tegen het slavenbestaan en het verlangen naar vrijheid deden hem het plan opvatten de wereld in te trekken. Toen hij Abraham Mossel leerde kennen kon dit plan werkelijkheid worden. Slechts weinigen uit de familie- en vriendenkring van Gerard steunden zijn reisplannen.

Gerard trouwde op 28 mei 1914 in Beiroet met Maria Zwarts, die zich op 1 maart 1912 in Wenen bij de Wereldwandelaars had gevoegd. Na hun terugkeer in Nederland vestigden zij zich in Oosterbeek, kregen kinderen en kleinkinderen. Gerard Perfors overleed op 24 januari 1964 op 74-jarige leeftijd.

WW portret fransd vdH 440N00006357Frans van der Hoorn (4 mei 1891)

Frans van der Hoorn, geboren in Den Haag, was de tweede zoon uit een arm gezin met acht kinderen. Zijn vader was groenteventer net als de meeste van zijn broers. Zijn moeder, Maria Magdalena Sara van Delden was van joodse origine maar had daar al vroeg afstand van gedaan.
Frans was leraar Esperanto. Om in het buitenland makkelijker te kunnen communiceren vroegen Gerard en Bram hem om een aantal Esperantolessen. Het plan om een wereldreis te maken sprak Frans echter zo aan dat hij zich aansloot bij het tweetal.

Toen Frans in Palestina rondtrok ontmoette hij Zilla Horowitz in Galilea. Omdat Frans tijdens het begin van de Eerste Wereldoorlog met malaria in het ziekenhuis lag, werd hij niet voor de keuze gesteld om terug te keren naar Nederland of geïnterneerd te worden in een Turks kamp. Hij trouwde met Zilla en het stel vestigde zich in kibboets Kfar Giladi. Later verhuisden ze naar Metulla. Zij kregen drie zonen en een dochter.

Frans werd later bekend door zijn deelname aan de strijd om de 'Vinger van Galilea' in het najaar van 1920, waarbij zijn nederzetting Metulla, verdedigd moest worden tegen de Arabische bevolking. Hierbij vielen acht slachtoffers aan joodse zijde. Frans is altijd in Palestina gebleven en overleed in 1946 te Metulla. Hij ligt begraven aan de voet van de 'Leeuw van Tel-Chai'.
Frans heeft nooit geweten dat zijn moeder, Sara van Delden, van origine joods was.

WW MarieMarie Zwarts (4 december 1890)

Maria Wilhelmina ('Marie') Zwarts werd geboren op 4 december 1890 in Delft, als oudste van zeven dochters in een arbeidersgezin. Zij had, net als Gerard en Frans, alleen lagere school en was al enkele jaren met Gerard verloofd voor deze vertrok op wereldreis. Gedurende de eerste maanden van de reis werd er druk gecorrespondeerd tussen de twee. Ook Marie wilde losbreken uit de beklemmende burgerlijke maatschappij. Zij nam na een half jaar het besluit om zich bij de drie wereldreizigers te voegen en gaf haar baan als dienstbode op. Per trein reisde zij naar Wenen, waar zij zich in maart 1912 bij het drietal aansloot. Marie Zwarts trouwde op 28 mei 1914  in Beiroet met Gerard Perfors. Na terugkeer in Nederland in 1914 vestigden zij zich in Oosterbeek, kregen kinderen en kleinkinderen. Marie Perfors-Zwarts overleed op 3 april 1962.

 

 

jhm.nljhmkindermuseum.nlhollandscheschouwburg.nlportugesesynagoge.nletshaim.nljoodsmonument.nlmenassehbenisrael.nl