Sjabbatoven

sjabbatoven 152N002

Emanuel Neeter werd in 1849 geboren als zoon van diamantslijper Samuel Meijer Neeter en Judie Batavier. Toen hij in 1881 trouwde met Esther Morpurgo (1854-1911), werkte hij vermoedelijk al een aantal jaren als smid. Het lijkt niet waarschijnlijk dat Neeter zelf een bedrijf aan huis had, want het gezin verhuisde tenminste vijf maal binnen Amsterdam en tussen 1877 en 1881 woonde Neeter in Londen.
In 1988 werd het Museum benaderd door een van Neeters zeven zonen, die liet weten dat zijn vader voor de bar mitswa van elk van zijn zonen een koperen chanoekalamp had gemaakt, met oliebakjes en versierd met rozen en blaadjes. Zijn eigen chanoekalamp was in de oorlog verloren gegaan maar een eveneens door zijn vader vervaardigde miniatuur sjabbat-oven had hij in zijn onderduik weten te behouden.
Sjabbat-ovens boden uitkomst bij het verbod om op de sjabbat vuur te maken: in deze gesloten ovens met geïsoleerde vuurhaard konden de op vrijdag bereide spijzen tot de volgende dag worden warm gehouden. Door de ontkerkelijking als gevolg van de assimilatie raakte de sjabbat-oven echter bij velen in onbruik. In een artikel naar aanleiding van de openstelling van de vergrote tentoonstelling van het Joods Historisch Museum in 1932 schreef Jacob da Silva Rosa op zowel verontwaardigde als nostalgische toon: 'Is het te gelooven dat deze voorwerpen, die op den langen Vrijdagavond en den kouden Sabbathmiddag zooveel heerlijk Joodsch leven om zich hoorden en zagen afspelen, reeds thans zoo goed als verdwenen zijn?' Miniatuurmodellen, zoals hier besproken, werden tot 'een goede bekende voor velen'.

Zie ook de uitleg in de woordenlijst over: sjabbatoven

objectsjabbatoven
makerNeeter, Emanuel Samuel
materiaalkoper & ijzer
datering1800=1900
plaatsNederland (?)
hoogte35.5
breedte21.5
diepte15.0
collectieJoods Historisch Museum
trefwoordensjabbat
jhm-nummer00238

jhm.nljhmkindermuseum.nlhollandscheschouwburg.nlportugesesynagoge.nletshaim.nljoodsmonument.nlmenassehbenisrael.nl