Geschiedenis van de joden in Nederland 1900-heden

Op de galerijen van de Nieuwe Synagoge is, sinds 2006, de vaste tentoonstelling over de geschiedenis van de joden in Nederland van 1900 tot nu te zien.
Deze expositie is het vervolg op de opstelling op de galerijen van de Grote Synagoge, die de periode 1600-1900 beslaat. Hiermee is een wens van het Joods Historisch Museum in vervulling gegaan om de geschiedenis van de joden vanaf hun komst in Nederland tot de huidige tijd te tonen. De rijkdom aan vertellingen, objecten, historische filmbeelden en speciaal voor deze opstelling gemaakte interviews staan samen met de vormgeving van KOSSMANN.DE JONG exhibition architects garant voor een spectaculaire tentoonstelling.

De expositie is verdeeld in drie perioden: voor, tijdens en na de oorlog. Op drie wanden tonen grote projecties in een constante loop filmbeelden uit deze tijdvakken. Op veertien beeldschermen wordt telkens een thema uitgewerkt met een interview, oude filmbeelden, een kernobject en foto's en documenten. Een schat aan objecten maakt de geschiedenis tastbaar. Informatie over elk object kan via touchscreens worden verkregen.

De twintigste eeuw bracht de joden in Nederland zowel voorspoed als immens verdriet. In de eerste decennia zette het proces van emancipatie (dat in de negentiende eeuw begonnen was) zich voort. Mede door de opkomst van het socialisme gingen ook de lagere sociale klassen van de joodse bevolking erop vooruit. De Tweede Wereldoorlog maakte een einde aan het relatief veilige bestaan van de Nederlandse joden. Via onder andere doorgangskamp Westerbork werd driekwart van hen gedeporteerd naar de vernietigingskampen en door de nazi's vermoord. Na de oorlog meenden de meeste joden dat het jodendom in Nederland geen toekomst meer had. Toch bracht 1948 nieuwe hoop en vreugde met het uitroepen van een eigen joodse staat, Israël. Tegenwoordig kent Nederland weer een sterke en levendige joodse gemeenschap.

KOSSMANN.DEJONG exhibition architects heeft de expositieruimte een open sfeer gegeven, waardoor het monumentale gebouw goed te zien is. Door de indrukwekkende filmprojecties op de wanden wordt het gebouw tot aan het plafond bij de ruimte betrokken. In de tentoonstelling zijn vele mogelijkheden tot verdieping en er is rekening gehouden met uiteenlopende wensen van verschillende bezoekers: met veel of weinig tijd, met of zonder voorkennis, buitenlands of Nederlands, joods en niet-joods.