Van 27 juni tot en met 28 september 2003 was in het
Joods Historisch Museum de fototentoonstelling New York:
Capital of Photography te zien. Met ruim honderd foto's van
bijna vijftig fotografen gaf deze expositie een overzicht van de
veelbewogen geschiedenis van New York in de twintigste eeuw. Veel
aandacht kreeg de 'street photography', de fotografie van het
alledaagse leven. Het is een genre waarin opvallend veel joodse
fotografen actief waren en zijn, zoals Paul Strand, Weegee en Diane
Arbus. In deze tentoonstelling werd voor het eerst een verklaring
gezocht voor dit opmerkelijke gegeven. De expositie werd
georganiseerd door The Jewish Museum, New York.
Dat de 'street photography' van New York voor een groot deel
bepaald is door het werk van joodse fotografen is volgens Max
Kozloff, samensteller van de tentoonstelling, niet zonder reden.
Hij meent dat er een onderscheid bestaat tussen joodse en
niet-joodse fotografie en herkent in foto's van joodse fotografen
een grote sociale betrokkenheid en een bepaalde gedurfdheid in de
keuze van onderwerpen en compositie. Door hun eigen verleden van
uitsluiting en onderdrukking hadden fotografen van joodse afkomst
oog voor de achtergestelde positie van minderheden, aldus Kozloff.
Ruim tweederde van de foto's in de tentoonstelling was van joodse
fotografen. Naast bekende opnamen waren er ook veel nooit eerder
gepubliceerde beelden opgenomen.
De tentoonstelling volgde per decennium de ontwikkeling van de
sociaal bewogen 'street photography'. Deze begint met de
legendarische Lewis Hine, die onder meer de immigranten op Ellis
Island heeft gefotografeerd. Hij wordt gezien als de vader van de
'street photography'. Vanaf de jaren dertig wordt het genre een
belangrijke, zelfstandige stroming. Mede door de komst van snellere
en kleinere camera's krijgen de foto's een spontaner en directer
karakter. Beroemde foto's van Berenice Abbott, Ben Shahn en anderen
geven een indringend beeld van het leven in New York. Na 1950, ten
tijde van de Koude Oorlog, zoeken fotografen als William Klein en
Diane Arbus een persoonlijker en subjectiever stijl. Deze trend van
individualisering en experiment zet zich door in de laatste
decennia. Kleur en snapshotachtige stijlen versterken de dynamiek
in de fotografie. Uit deze periode was onder andere werk van Nan
Goldin en Larry Fink te zien.
New York: Capital of Photography werd georganiseerd door
The Jewish Museum, New York en was daarna te zien in Madison Art
Center in Madison, Wisconsin en Musée de l'Elysée in Lausanne,
Zwitserland. De foto's zijn merendeels vintage drukken en afkomstig
van bruikleengevers uit de Verenigde Staten. Bij de tentoonstelling
verscheen een catalogus, uitgegeven door The Jewish Museum en Yale
University Press (à € 35,-).