Van het Rijksmuseum heeft het JHM een schilderij in
bruikleen van Emanuel de Witte. Het gaat om zijn Interieur
van de Portugese Synagoge te Amsterdam.
Drie versies
De beroemde schilder van kerkinterieurs, Emanuel De
Witte, vervaardigde drie versies van dit schilderij. De eerste
versie is nu te zien in het JHM. De tweede versie bevindt zich in
het Israel Museum in Jeruzalem. Het derde schilderij bevond zich
tot 1935 in de collectie van Galerie van Diemen in Berlijn. De
joodse eigenaars van deze galerie waren Jakob en Rosa Oppenheimer.
Het echtpaar werd door de nazi's gedwongen om hun kunstcollectie
(waaronder waarschijnlijk dit schilderij) te verkopen op een
veiling. Tot 1945 was het schilderij in de Gemäldegalerie in
Berlijn waarop het kort na de oorlog zou zijn uitgeleend naar
Königsberg. Sindsdien is deze derde versie onvindbaar. Vermoed
wordt dat het nu ergens in Rusland is. Het JHM hoopt dat het
schilderij ooit teruggevonden wordt en dat de drie versies naast
elkaar geëxposeerd kunnen worden.
Het schilderij dat nu in het Joods Historisch Museum hangt, is onlangs door Laurent Sozanni (de senior restaurator van het Rijksmuseum) in oude luister hersteld.
De Portugese Synagoge
Kort na de ontmaskering van de valse messias Sjabtai Tsvi
besloot de Portugese gemeente tot de bouw van deze monumentale
synagoge (1672-75). Zij verankerde zich daarmee in het nieuwe
vaderland. Dit van buiten herkenbare gebedshuis is uniek in Europa,
en van oudsher een trekpleister voor toeristen.